Ертең Байқоңырдан «Союз ТМА-18» кемесі ұшырылады Байқоңырда «Союз ТМА-118» кемесін ұшырудың дайындық жұмыстары аяқталып келеді.Жаңа ғана Ғарышкерлерді дайындау орталығының «Космонавт» оқу-жаттығу кешенінде мемлекеттік комиссия «Союз ТМА-18» ғарыш кемесінің негізгі экипажын ұшу сапарына бекітті.Мемлекеттік комиссия мүшелерінің шешімі негізінде ертең, сәуірдің 2-сінде «Байқоңыр» ғарыш айлағынан Халықаралық ғарыш стансысына ресейлік ғарышкерлер: кеме командирі Александр Скворцов пен бортинженер Михаил Корниенко, сондай-ақ американдық астронавт, бортинженер Трейси Колдвелл-Дайсон аттанады.«Союз ТМА-18» кемесі ертең, сәуірдің 2-сінде Астана уақыты бойынша сағат 11.04-те ұшырылады.

Қазғарыш қалалық сенбілікке қатысты.

Қазғарыш баспасөз қызметі. Елорда Астананың көркейюінің негізгі сұрақтарына байланысты өткізілген мәжіліс барысында Қазақстан Республикасы Президенті Н.Ә.Назарбаевтың  бұйрығына сәйкес ағымдағы жылдың 24сәуір күні Қазақстан Республикасы Ұлттық ңарыш агенттігі және оның құзырындағы мекемелер ұжымдары қалалық сенбілікке қатысып, Жөнібек және Керей хандардың көшелерінде орналасқан учаскелерді қоқыстан тазартты.
Жалпы алғанда Қазғарыштан және және оның құзырындағы мекемелерден 124 адам сенбілікке қатысты.
Тіркелген жер учаскесінен тазарту жұмыстары толық көлемде жүзеге асырылды.

Кезекті экипаж «Союз ТМА-18» ғарыш кемесін қабылдап алды

«Байқоңыр» ғарыш айлағының 254-ші алаңындағы құрастыру-сынақ корпусында дүйсенбі, наурыздың 29-ы күні «Союз ТМА-18» ғарыш кемесінің негізгі және қосалқы экипаждарының екінші жаттығуы өтті, деп хабарлайды «Ресейғарыш» агенттігінің баспасөз қызметінен.
«Энергия» ресейлік ғарыш корпорациясының бірінші вице-президенті Николай Зеленщиков ғарышкерлермен нұсқаулық жүргізді.
Негізгі экипаждың мүшелері - ресейлік ғарышкерлер Александр Скворцов, Михаил Корниенко және американдық астронавт Трейси Колдвел-Дайсон «Союз ТМА-18» ғарыш кемесін қабылдап алды, ондағы жеке заттарының орналастырылуын, бірінші жаттығу кезінде және скафандрларды өлшеу кезінде айтқан ескертулері мен ұсыныс-тілектерінің орындалуын тексерді.
Жаттығудан кейін құрамына Александр Скворцов, Михаил Корниенко, Трейси Колдвел-Дайсон, Александр Самокутяев, Андрей Борисенко және Скотта Келли кірген екі экипаждың да мүшелері «Союз» зымырантасымалдағышын қарап шықты, сондай-ақ №2 айлақтағы ғарыш тарихы мұражайында болды.
Кезекті экипаж мінген «Союз ТМА-18» кемесінің Халықаралық ғарыш стансысына сапары сәуірдің 2-сіне жоспарланып отыр.

Байқоңырда Юрий Гагаринді еске алу рәсімі өтті

Бүгін  Жер шарының  тұңғыш ғарышкері    Юрий Гагарин  мен   әскери   ұшқыш  Владимир   Серегиннің    Миг-15  УТИ   жаттығу  ұшағымен    апатқа ұшыраған    күн.  Қайғылы оқиға   осыдан  42 жыл  бұрын     Новоселово деревнясының  маңында орын  алған    болатын.
«Ресейғарыш» агенттігінің баспасөз қызметінен хабаралғандай, Юрий Гагарин мен  Владимир  Серегин опат болған жерде бүгін азалы жиын  өтеді.  Ғарышкерлер, ғарыш-зымыран    саласының  басшылары мен ардагерлері,  жергілікті тұрғындар мен әкімшілік өкілдері ғарышкерлерді  еске алады.
Байқоңырда  ұшу сапары алдындағы дайындықта жүрген «Союз ТМА-18» кемесінің  қосалқы экипажы бүгін, Тұңғыш  ғарышкерді еске алу күні, Юрий Гагарин мен Сергей Королевтің  ескерткіштеріне гүл шоқтарын қойды. Байқоңыр әкімшілігінің  басшысы Александр Мезенцев     ғарышкерлер - Александр Самокутяев, Андрей Борисенко және Скотт Келлиге ескерткіш  күміс  төсбелгілер және ғарыш саласын дамытуға қосқан үлестері үшін сертификаттар  табыс етті.

Ресейлік «Протон-М» зымыраны американдық «ЭкоСтар-14» жерсерігін орбитаға шығарды

Наурыздың 21-і, жексенбіге   қараған түні,  Астана уақыты  бойынша    сағат 0.27-де  «Байқоңыр» ғарыш  айлағынан  «Протон-М» зымырантасымалдағышы ұшырылды.   Ол  орбитаға  американдық  «Экостар-14»  телекоммуникациялық   жерсерігін алып шықты.
Ресейдің М.Хруничев атындағы   мемлекеттік ғарыштық ғылыми-өндірістік   орталығының баспасөз қызметінен   хабарлағандай,    ұшыру  штаттық режимде өтті.
«Экостар-14»  жерсерігі  -  «Протон»  зымырантасымалдығыштары  орбитаға жеткізген      шетелдік ғарыш аппараттарының ең  ауыры.  Оның салмағы - 6300 келіден  асады.   Американдық Echostar жерсерік байланысы операторы  үшін «Экостар-14»   жерсерігін  Space Systems Loral компаниясы     жасаған.

Қазақстандық жер серігі ұшар күн де алыс емес – Талғат Амангелдіұлы, ең алдымен өзіңіз басқарып отырған Қазақстан Республикасының Ұлттық ғарыш агенттігі туралы және жаңа жылда алдыңызда тұрған жоспарлар мен мақсаттар, Қазақстанның ғарыштық болашағы жайлы айтып кетсеңіз?– Қазіргі заманда ғарыштық зертеулер тіршілікті қамтамасыз ететін барлық салаларға тікелей қатысты. Сонымен қатар, ғарыш заманауи технологияларды үнемі дамытып отыратын құрылымның қайнар көзі десек қателеспейміз. Түптеп келгенде, мемлекеттің дамуы ғарыштық технологиялардың дамуының айғақ көрінісі.Осыған орай, елбасымыз Нұрсұлтан Назарбаев ғарыш қызметін өркендетуге қолдау көрсетіп, оған ерекше назар аударып жүргені баршамызға мәлім. Тәуелсіз еліміздің қысқа тарихындағы жетістіктеріміз сол нақты тапсырмалардың нәтижелері екенін атап өткен жөн. Атап айтсақ Байқоныр ғарыш кешенін сақтап қалып, қуатын қалпына келтіру, ғарыш бағдармаларын құрып, іске асыра бастау сияқты оң істер жүзеге асуда.2007 жылғы 27 наурыз күні «Қазақстан Республикасы Ұлттық ғарыш агенттігін құру туралы» № 302 Елбасының Жарлығына сәйкес, бұл құрылым ғарыш қызметі саласындағы мемлекеттік реттеу және салааралық үйлестірумен айналысатын еліміздің тарихында тұңғыш орталық атқарушы орган болып табылады.Агенттік құрамына «Қазақстан Ғарыш Сапары» Ұлттық Компания» акционерлік қоғам, «Инфракос» республикалық мемлекеттік кәсіпорын, «Инфракос-Экос» еңшілес мемлекеттік кәсіпорыны, «Байқоңырбаланс» мемлекеттік мекеме, «Ғарыштық байланыс және радиоэлектрондық құралдардың электр магниттік үйлесімділігі республикалық орталығы» акционерлік қоғамы, «Ұлттық ғарыштық зерттеулер мен технологиялар орталығы», «Байтерек» акционерлік қоғам сынды ұйымдары кіреді.Ұлттық ғарыш агенттігі алдында мақсаттар, белгілеген бағыттары бар. Оларды жүзеге асыру үшін біраз жұмыстар атқарылды, атап айтсақ:«KAZSAT» байланыс және хабар таратудың қазақстандық спутниктер жүйесін жасау;«Байқоңыр» ғарыш айлағында «Бәйтерек» ғарыш зымыран кешенін құру;Астана қаласында ғарыш аппараттарын құрастыру-сынау кешенін (ҒА ҚұСК) жасау;Жерді қашықтықтан зондтау ғарыш жүйесінің пайдалы жүктемесі мен жерүсті кешенін құру;Кадрлар дайындау.– Талғат – аға, сізге тәуелді емес жағдайлармен біздің жер серігіміз «KAZSAT1» сәтсіздікке ұшырады. Бірақ сізге дейін жұмыс атқарған мамандардың қателерін түзеп, оған мойымай, қайткенде де Қазақстанның өзінің жер серігі болатынына кәміл сенген азаматсыз ғой. Көздеген мақсатымызға жетеміз деген ниетпен жаңа жер серігін ұшыруға даярсыз дегенді естігеніміз бар. Сол туралы нақтырақ мәлімет берсеңіз? – Расында да бұндай қолайсыз жағдайлар басымыздан өтті, бірақ жаңа жылда жаңа жетістіктеріміз жайлы ғана сөз қозғаған орынды шығар. Өткен күннен алыс жоқ, келер күннен жақын жоқ деп қазақ халқы бекер айтпаған ғой. Бүгін біз «KAZSAT 2» байланыс және хабар таратудың қазақстандық жер серігін жасауға байланысты жұмыс көлемінің 75 пайызын орындады. Біздің сарапшы – мамандарымыз «KAZSAT 1» серігінің кемшіліктерін талдап, басқару жүйесін жетілдіруге қол жеткізді. Қазғарыш мамандары қазақстанның екінші жер серігінің сапасын жақсарту мақсатында оның құрамында француз EADS Astrium компаниясы шығарған кәсіби приборларды (гироскоп, жұлдызды және күн сәулесінің датчиктері) қолдану мәселелерінің шешімін тапты.Ғарыш аппаратын жобалау, құрастыру және пайдалану барысында Ресей тарапынан айрықша жауапкершілікті арттыру мақсатымен, айналымдағы екі ел арасындағы келісімге қосалқы шарттар анықталып, қабылданды.Қорыта келгенде, амандық болса, осы 2010 жылдың желтоқсан айында ел игілігіне, Қазақстандық «KAZSAT 2» байланыс және хабар таратудың жер серігін іске қосамыз. – Талғат Амангелдіұлы, жоғарыда француз «EADS Astrium» компаниясын атап өттіңіз. Сіз басқарып отырған агенттік қандай мемлекетарлық жобаларды жүзеге асырып отыр?– Өткен 2009 жылы Франция президенті Николя Саркози біздің елге ресми сапармен келді. Қазақстандағы іссапары барысында екіжақты 24 келісімге, оның ішінде 6 келісімге екі ел президенттерінің қатысуымен қол қойылды. Ерекше атап өтетін жай, осы келісімдердің 4-еуі ғарыш саласындағы ынтымықтыстықтың нығаюына байланысты. Атап айтсақ, ұлттық ғарыш агенттігі мен Франция Республикасының сыртқы істер министрлігімен екі үкіметаралық келісімге қол қойдық. Біріншісі - ғарыш кеңістігін бейбіт мақсатта зерттеу және пайдалану саласындағы ынтымақтастық туралы, ал екіншісі - жерді қашықтықтан зондтаудың ғарыш жүйесі мен ғарыш аппараттарының құрастыру-сынау кешенін құрумен пайдаланудың шарттары туралы келісімдер.Сонымен қатар басқа «Қазақстан Ғарыш Сапары» Ұлттық компаниясы» акционерлік қоғамымен EADS Astrium арасында Жерді қашықтықтан зондтау ғарыш жүйесінің (ЖҚЗ ҒЖ) құру жайлы шартқа қол қойылды. Екі ұйымның жетекшілері Ғавыллатып Мырзақұлов және Франсуа Ок Астана қаласында ғарыш аппараттарын құрастыру-сынау кешенін (ҒА ҚұСК) салынуын ұйымдастыратын қазақ-француз бірлескен кәсіпорнын сапқа тұрғызу жайлы, келісімшартқа қол қойды. – «Бәйтерек» ғарыштық бағдарламасының орындалу барысы қалай? – Алдымен Қазақстан Республикасының Үкіметі мен Ресей Федерациясының Үкіметі арасындағы «Байқоңыр» ғарыш айлағында «Бәйтерек» ғарыш зымыран кешенін құру туралы келісім бекітілді.Кешен ТМД кеңістігіндегі ең ірі жобалардың бірі. Тіпті біздің еңселі, тұғырлы жобаларымыздың бірі десек те болар. Ол «Байқоңыр» кешенінен ұшатын зымыран тасымалдағыштан бөлініп шыққан зиянды қалдықтардың ортаға кері әсерін барынша азайтуға бағытталған.Бағдарламаны жүзеге асыруда біршама объективті қиындықтар кездескені рас. Бірқатар келісімдердің орындалу уақыты да әріптестер тарапындағы елеулі себептерге байланысты кейінге шегерілді.Қазақстанның жоғары технологиялық өндірісі дамыған, ғарыштық технологияға ие және ең бастысы орбитаға дербес шыға алатын ғарыштық-державалық елдердің клубы мүшелерінің санын толтырамын деген үміті тап сол «Бәйтерек» бағдарламасының орындалу нәтижесіне байланысты. – Талғат аға, біздің сұхбатты қорыта келсек Ғарыш саласында біршама жұмыстар атқарылғаны белгілі бірақ, онымен қатар алға қойған мақсаттарыңыз бен жоспарларыңыз баршылық. Осының бәрін жүзеге асыруға білікті мамандар керек. Мамандар дайындау саласын қалай қамтамасыз етіп отырасыздар деген сауал туындайды. – Орынды сұрақ. Білікті мамандар дайындау – ғарыш кешенінің болашағы ғой. Ғарышты дамыту бағытында және ғарыш кешені келешекте жемісін беру үшін атқарылатын маңызды жұмыстардың бірі - ғарыш саласындағы мамандарды дайындау болып саналады.Бұл бағытта істелген жұмысымыз баршылық. Мысалы, білім және ғылым министлігі жүргізіп отырған еліміздің мемлекеттік классификаторына ғарыштық мамандықтарды енгіздік. Отандық жоғары оқу орындарының бірқатарында «Радиотехника, электроника және телекоммуникациялар», «Радиобайланыс және радионавигация», «Жылжымалы байланыс құралдары мен жүйелер байланысы», «Радиобайланыс, радиохабарларын тарату және теледидар», «Көпарналы телекоммуникациялық жүйелер» мамандықтары бойынша оқытуды ұйымдастыруды бастадық.Мемлекет басшысының тапсырмасымен кейінгі үш жыл бойы Білім және ғылым министрлігінің квотасымен 45 білім грант иелеріне Байқоңыр қаласындағы «Восход» Мәскеу авиация институты филиалына түсуге жағдай жасадық. Аталмыш филиал ғарыш техникасын сынауға қатысты инженер мамандарын даярлайды.Негізінде, қазақстанда ғарыш қызметіне қатысты мамандар дайындайтын оқу орындары жоқтың қасы. Осыған байланысты отандық оқу орындарында ғарыш мамандарын дайындауды да қолға алу мәселесін күн тәртібіне қоятын кез келді. Бұл ұсынысты, өткен 2009 жылы 3 наурыз күні Ұлттық инженерлік академияда техникалық жоғары оқу орындарының негізінде ғарыш саласының мамандарын дайындау үшін факультеттер мен кафедралар құруды ұсындық. Бұл ұсынысымыз еліміздің техникалық жоғары оқу орындары ректорлары тарапынан қолдау тапқаны бізді қуантады. – Жаңа келген 2010 жыл қазақстанның әрбір азаматы үшін ерекше жыл ғой, Талғат аға, өйткені еліміз Еуропадағы Қауіпсіздік және ынтымақтастық ұйымында төрағалық етеді. Ол жайлы қандай пікір білдіре аласыз.Бүгін Қазақстан дүниежүзілік қауымдастыққа нық кірді. Экономикалық ынтымақтастық ұйымы, «Ислам Конференциясы», Дүниежүзілік банк, Еуропалық жаңғырту және даму банкі, Экономикалық ынтымақтастық ұйымы, ШОС, ОДКБ, СМИД сияқты халықаралық ұйымдардың тең құқықты әрі беделді мүшелерінің бірі болып саналады.Қысқа уақыттың ішінде, әлеуметтік-экономикалық қайта құрулар мен қазақстандық қоғамның демократиялануы арқасында біздің мемлекет Қазақстан Республикасының Президенті Н.Ә.Назарбаевтың басқаруымен өзінің дамуында айтарлықтай нәтижелерге қол жеткізді. Қазақстанның ЕКҚО-да төрағалық етуі оған дәлел.Қазақстан Республикасы мен Еуроодақ елдері арасындағы өзара әрекеттестік зор әлеуетке ие, себебі көптеген мәселелерге, оның ішінде ғарыш қызметін дамыту мәселесіне де көзқарасымыз ұқсас. – Талғат аға, алтын уақытыңызды бөліп, қызықты да тартымды сұхбат бергеніңізге рахмет. «Егемен Қазақстан» газетінің оқырмандарына қандай тілектеріңіз бар.– «Егемен Қазақстан» 90 жылдық тарихы бар, еліміздегі маңдай алды басылымдардың бірі. Басылымыңызды әрдәйым үзбей оқып отырамын. Басылым беттерінде халықаралық, ел ішіндегі жаңалықтармен қатар еліміздің егемендігі үшін күрескен данышпан азаматтардың, өмірі мен қызметімен, еңбектерімен танысуға мүмкіндігім бар. Тоқсан сөздін тобықтай түйінін айтсақ – «Егеменді қазақстан» басылымы ол еліміздің өмірінің айнасы.Газет ұжымына ауызбіршілік, творчестволық табыс тілеймін.Ал оқырмандарға келер жылы молшылық, елімізге тыныштық, Қазақстанның әрбір азаматына денсаулық пен тұрақтылық тілеймін. Сіздің газет беттерінен еліміздің жетістіктері, дамуы мен гүлденуі жайлы қуанышты хабар ала берейік. Рахмет!

Беттер